Lyuis Həmilton Sinqapurda asan keçməyən həftəsonu yaşayıb və yarışda bu, demək olar ki, nəticə verməyib. Virtual Təhlükəsizlik maşını rejimi zamanı trasda qalmaq qərarı problemlə nəticələnib – britaniyalı sürücü köhnəlmiş Soft təkərlərlə qalıb və mövqelər itirməyə başlayıb.
Əvvəlcə Ferrari-nin Lyuisi boksa çağırmamaq qərarı çox qəribə görünüb. Axı demək olar ki, onun istənilən halda daha bir pit-stop etməli olacağı aydın idi. Bundan əvvəl Həmilton liderlər arasında ilk olaraq Medium-dan Soft-a keçib, çünki yarışın əvvəlində Medium təkərlər özünü ən yaxşı tərəfdən göstərməyib.
Virtual Təhlükəsizlik Maşınının ortaya çıxması məhz o an olub ki, Ferrari Kimi Antonelli və McLaren sürücüləri ilə mübarizədə minimum zaman itkisi ilə pit-stop keçirə bilərdi.
Məlum olub ki, komanda məhz bunu Həmiltona təklif edib. Amma yekunda sürücü trasda qalmağa qərar verirsə, komanda artıq bununla bağlı heç nə edə bilmir. Elə belə də baş verib.
Niyə Həmilton boksa girməməyi seçib?
Kokpitdə olan sürücü ilişməni və təkərlərin vəziyyətini komanda körpüsündəki mühəndislərdən daha yaxşı hiss edir. Yarışın ikinci hissəsində Lyuis yumşaq təkərlərlə yaxşı temp göstərib və ciddi sürət itkisi olmadan finişə qədər gedə biləcəyini düşünüb. Üstəlik, ötmənin çətin olduğu trasda o, mövqeni qorumağın daha vacib olduğuna qərar verib.
Bu il biz dəfələrlə eşitmişik ki, Həmilton komandanın strategiyasından narazılığını açıq şəkildə dilə gətirib. Daha çox da söhbət Ferrari-nin sürücülərin yerlərini dəyişmədiyi hallardan gedib, halbuki onlar bir-biri ilə mübarizə aparıb və nəticədə vaxt itiriblər.
Bu baxımdan Lyuis komanda əmrlərinin ən fəal tənqidçilərindən biridir, baxmayaraq ki, Formula1-də bu, tamamilə adi praktikadır. Eyni şeyi ondan Sinqapurda pit-stopdan sonra da eşitmişik.
Xüsusilə diqqətçəkəndir ki, bundan az əvvəl, Malayziyada Həmilton Təhlükəsizlik Maşınının trasa çıxışı zamanı trasda qalmaqda özü israr edib. Bu qərar mühüm rol oynayıb – Lyuis bir neçə rəqibini, o cümlədən Lando Norrisi və komanda yoldaşı Şarl Lekleri geridə qoymağı bacarıb. Nəticədə o, sürətli maşınlardan ibarət qrupun önünə çıxıb və podium uğrunda mübarizə aparmaq imkanı qazanıb.
Sürücü strateqlərlə razılaşmayanda nə baş verir?
Sürücülərlə strateqlərin pit-stoplarla bağlı fikirləri tez-tez üst-üstə düşmür. Mühəndislər ilk növbədə məlumatlara və hesablamalara söykənir, sürücülər isə öz hisslərinə və intuisiyasına.
Bütün bunlar sürücünü ciddi şəkildə qıcıqlandıra bilir. Onsuz da o, sükan arxasında imkanlarının son həddində çalışır, amma bununla yanaşı vəziyyəti strategiya baxımından da operativ qiymətləndirməyə məcbur qalır. Bəzən ona elə gəlir ki, qarşılarında bütün zəruri məlumatlar olan komanda körpüsündəki insanlardan daha düzgün qərar verə bilər.
Amma mən yenə də hesab edirəm ki, yekunda sürücü öz strateqlərinə qulaq asmalıdır. Məlumat mübadiləsi hər iki istiqamətdə işləməlidir, lakin komandanın tövsiyələrini qulaqardına vurmaq son dərəcə risklidir. Strateqlərin əlində hadisələrin tam mənzərəsi olur və bunu sükan arxasında əldə etmək mümkün deyil.
Bəzən eşidirik ki, sürücülər rəqiblərin dövrə vaxtlarını soruşur, çünki monitorlarda bütün məlumatları görən mühəndislərdən mümkün qədər çox informasiya almağa çalışırlar. Bu da qərarları birbaşa kokpitdən verməyə kömək edir. Sinqapurda da eşitmişik ki, Lyuis yarışın son hissəsində yarış mühəndisi Karlo Santi ilə rəqiblərin dövrə vaxtlarını müzakirə edib.
Bu məlumat Həmiltona rəqiblərin son hissədə təkər aşınmasını daha yaxşı qiymətləndirməyə kömək edə bilərdi. Amma qarışıq mesajlaşma səbəbindən o, virtual təhlükəsizlik maşını ortaya çıxana qədər lazım olan məlumatı ala bilməyib. Ola bilsin ki, əgər Lyuis digərlərinin ilk hissədə təkərlərinin nə dərəcədə aşındığını daha yaxşı təsəvvür etsəydi, komandanın niyə boksa girməyi tövsiyə etdiyini anlamaq onun üçün daha asan olardı.
Adi vəziyyətdə bəzən pit-stopu bir dövrə gecikdirmək olar. Amma virtual təhlükəsizlik maşını zamanı boksa dayanmaq hesabına üstünlük qazanmaq imkanı yalnız qısa müddət ərzində yaranır. Həmin anı qaçırdıqda ikinci şans artıq olmur.
Həmilton komandanı dinləməli idi və o halda, demək olar ki, böyük ehtimalla podiumda finiş görərdi. Bununla belə, sürücü ilə mühəndislər arasındakı zəif kommunikasiya da öz rolunu oynayıb.
Ferrari daxilində rəqabət həddən artıq deyil ki?
Mənə maraqlıdır, Sinqapurda Lyuisin qərarına komanda yoldaşından fərqli hərəkət edib onu qabaqlamaq istəyi nə dərəcədə təsir göstərib. Həmilton Leklerin ondan dərhal əvvəl boksa girdiyini görüb. O, yəqin ki, başa düşüb ki, Ferrari ikiqat pit-stopu uğurla həyata keçirsə belə, o, trasa komanda yoldaşının arxasında qayıdacaq və daha təzə təkərlər hesabına üstünlük qazana bilməyəcək.
Mənə elə gəlir ki, Ferrari-nin iki sürücüsü bir-birini qabaqlamağı o qədər çox istəyir ki, bəzən bu, komandanın ümumi nəticəsinə zərər vurur.
Zandfortda son dövrədə Lekler altıncı döngədə daxili trayektoriya ilə, demək olar ki, ümidsiz bir hücum cəhdi edib. Nəticədə Ferrari-nin hər iki sürücüsü Corc Rasselllə podium uğrunda mübarizə aparmaq şansını itirib.
Montsada Həmilton startda Leklerlə mübarizədə daxili trayektoriya ilə riskli hücuma əl atıb. Daha sonra Şarl şikananın ikinci hissəsində komanda yoldaşını sərt şəkildə trasdan sıxışdırıb, sonra isə həddi aşdığı üçün üzr istəyib.
Bundan sonra komandada açıq söhbətlər baş tutub. Amma yenə də öz-özümə sual verirəm ki, Həmiltonun Sinqapurdakı qərarı onun komanda yoldaşı üzərində qələbə qazanmaq naminə əlavə riskə getməyə hazır olduğunun, ümumi vəziyyəti isə nəzərə almadığının daha bir nümunəsi olmayıb ki?
Hər necə olsa da, baş verənlər aydın şəkildə göstərib ki, hazırda Həmilton həmişə öz komandasına etibar etmir. Sinqapurdan sonra onun qərarı, əlbəttə, yaxşı görünməyib. Komandanın tövsiyələrinə məhəl qoymamaq ciddi addımdır və düşünürəm ki, bazar günü axşamı Lyuis üçün asan keçməyib. O, üzr istəyib və baş verənlərə görə məsuliyyəti üzərinə götürdüyünü etiraf edib.
Gələcəkdə Ferrari mühəndislə sürücü arasındakı kommunikasiyanı qaydasına salmalıdır. Mesajlar həddən artıq tez-tez kifayət qədər aydın və konkret olmur, bu da yalnız sürücünü qıcıqlandırır və onu boş yerə güc sərf etməyə vadar edir.
Əminəm ki, komandanın Həmiltonun strateqlərə etibarını qaytarmaq üçün qarşıda hələ çox söhbəti olacaq. Ola bilsin, Leklerin komandanın düzgün tövsiyəsinə əməl edib nəticə alması, Lyuisin isə fərqli davranmağı seçməsi də bu etimadın bərpasına kömək edəcək.
